***
Chúng tôi được Công ty phân công theo dõi diễn biến hoạt động của một đối tượng lấy bí danh là XN.84. Đây là đối tượng có thâm niên trong nghề nghiệp liên quan đến pháp luật. Tổ công tác chúng tôi chỉ có hai người, tôi và Đông “xế lô”, đều là những nhân viên ưu tú nên được Giám đốc tin tưởng giao cho đối tượng “nổi” này. Qua nghiên cứu hồ sơ được biết XN.84 rất giàu kinh nghiệm hoạt động bí mật, đặc biệt là kỹ năng “cắt đuôi” hết sức điệu nghệ. Dù có hay không có ai theo dõi, theo phản xạ XN.84 thường thay hình đổi dạng, chuyển phương tiện và đột ngột đổi hướng đi. Một hôm, hai chúng tôi được lệnh theo dõi hắn để giám sát hoạt động và thu thập bằng chứng kết thúc hợp đồng.
Sáng hôm đó, XN.84 lững thững tản bộ ra công viên gần nhà, mặc quần soọc, áo thun trắng, hòa lẫn vào số người tập thể dục trong công viên. Được khoảng 15 phút bỗng Đông “xế lô” thất thanh:
- “Hàng” xuất kho! Mau lấy xe.
Nhìn về hướng XN.84 tôi đã thấy hắn đang co rúm sau xe honda ôm, lao nhanh về hướng Sài Gòn. Tôi dừng xe cạnh Đông giục:
- Lên mau!
Đông gắt lại:
- Để tôi cầm lái, quên tôi là Đông “xế lô” à?
Quả thật Đông có tiếng là thuộc đường sá Sài Gòn, ngõ ngách nào anh cũng biết và tay lái rất “lụa”. Đông có biệt danh “xế lô” là vì anh thường tranh thủ đạp xích lô kiếm thêm sau giờ làm việc, để phụ giúp gia đình. Thời gian đầu Đông còn thuê xích lô để chạy theo giờ, nhưng cuối buổi trừ ra, thu nhập còn lại chẳng bao nhiêu. Thông cảm hoàn cảnh, công ty đã giới thiệu Đông sang Sở giao thông công chánh xin mua hóa giá xe “bò trõng” (loại xích lô vô chủ, không giấy đăng bộ). Từ khi làm chủ sở hữu nguyên chiếc xích lô thấy anh đĩnh đạc hơn hẳn. Những tối trực đêm thấy Đông lúi húi dùng “cà na” đánh bóng xe, tôi thắc mắc hỏi:
- Làm gì mà cầu kỳ thế?
Đông phân trần:
- Xe có bóng thì mới mở rộng “thị phần” được, không thì chỉ có nước đưa rước mấy bà bán rau ngoài chợ là cùng.
Có lần đi làm việc bên ngoài với Đông dưới vai ngụy trang, gặp người quen hỏi tôi:
- Ổng là ai dzậy?
Tôi đáp:
- Anh bạn! làm nghề đạp xích lô.
Nhìn qua phía Đông tôi thấy nét mặt anh buồn buồn, sau đó tôi gặng hỏi, Đông trách:
- “Người Dziệc” trong này kêu bằng “chạy xe”, giống như chạy xe hơi đó chứ… không kêu là đạp xích lô đâu.
- Nhìn xem nó chạy hướng nào rồi?
Tiếng Đông nghe phảng phất đằng trước. Tôi tỳ tay lên vai Đông đứng nhô hẳn lên quan sát, phát hiện XN.84 đã đi đến trước chợ Bến Thành. Rồi hắn đột ngột nhảy xuống lao nhanh lên một chiếu xe bus đang từ từ chuyển bánh theo hướng Trần Hưng Đạo đi Chợ Lớn. Đông thở phào nói:
- Khỏe rồi! nó lên xe bus là coi như ngồi trong rọ rồi, ta cứ tàn tàn vừa chạy xe, vừa hút thuốc cho sướng.
Gần hết tuyến xe bus Sài Gòn - Chợ Lớn mà không thấy XN.84 xuống xe, tôi tự hỏi không biết hắn còn ngồi trên “rọ” nữa hay đã “tót” xuống lúc nào rồi mà ta chưa biết. Cuối cùng cũng thấy XN.84 đủng đỉnh xuống xe đi bộ vào Bách hóa tổng hợp số 2, gần nhà thờ Cha Tam. Tôi phân công:
- Ông vào trong theo nó! Tôi ở ngoài trông xe và sẵn sàng…
Đông thoăn thoắt đi sâu vào bên trong, nhìn theo dáng anh đi tôi lại càng cảm thấy quí mến anh hơn. Độ nửa tiếng sau thấy Đông “lơn tơn” đi ra y như người nhàn tản đi dạo mát phố phường. Tôi lo lắng hỏi:
- “Hàng” đâu?
Đông vênh mặt lên ra điều bí hiểm trả lời:
- Nó đang ở đằng sau tôi nè! Đúng là “cáo cụ”! Nó lượn qua góc khuất cầu thang một cái là đã thành…CNVC rồi! Nhưng làm sao qua khỏi mắt tôi.
Nhìn theo hướng Đông nói, thấy XN.84 lúc này trông rất chỉnh tề, quần đen áo trắng, cho áo trong “thùng”, chân đi giày tây nghiêm túc. Quả là khó nhận ra thật. XN.84 bước nhanh sang đường Hải Thượng Lãn Ông, rẽ đường Tháp Mười và lẩn vào chợ Bình Tây. Hai đứa chúng tôi gửi xe tiếp tục bám theo, và lần này có điều kiện chiêm ngưỡng “bạn” của mình kỹ hơn.
Chợ Bình Tây là một trong những khu chợ đầu mối lớn của thành phố Sài Gòn, lúc nào người cũng chật ních như nêm. Không chen lấn, không cách nào đi được. Vừa đi Đông vừa thì thầm:
- Tay này cáo già thật, cho anh em mình “dạo mát” hai vòng trong chợ đông người thế này, rồi không biết còn đi đâu nữa không?
Chưa dứt lời, đã thấy XN.84 chui tụt vào nhà vệ sinh phía sau khu chợ. Tôi khều Đông:
- Bám sát!
Đông trù chừ:
- Trong trỏng thúi lắm! Tôi biết rồi, cái nhà cầu này không có cửa hậu đâu! Ta cứ ngồi “căn” bên ngoài cũng được.
Tôi thông cảm gật đầu. Hai anh em móc thuốc lá ra hút, mục đích ngoài việc giải quyết cơn ghiền, thì quan trọng hơn cả là để át cái mùi xú uế bên trong khu nhà vệ sinh công cộng “thời bao cấp” xộc ra. Hút hết ba điếu thuốc mà vẫn chưa thấy XN.84 bước ra, Đông làu bàu:
- Thằng này ỉa ra “cây” hay sao mà lâu thế!
Tôi nóng ruột đề nghị:
- Hay là để tôi vào kiểm tra “thực địa” xem sao?
Sau cái gật đầu của Đông, tôi bịt mũi, kéo cao ống quần dò dẫm bước đi, hết sức thận trọng, không phải vì sợ đối tượng phản công bất ngờ, mà lo dẫm phải “mìn”. Qua bóng tối nhờ nhờ của khu nhà vệ sinh, tôi phát hiện đối tượng đã… biến mất! Tá hỏa tôi chạy đại ra ngoài, ra ám hiệu cho Đông biết không còn đối tượng. Hai đứa bọn tôi chia nhau đi tìm nháo nhào cả lên mãi mà vẫn chẳng thấy tăm hơi hắn đâu, trong bụng cứ thầm trách mình sợ “mìn” không theo sát đối tượng… hoặc sơ hở chỗ nào để hắn phát hiện bị theo dõi nên cắt đuôi mất rồi. Tìm một hồi không thấy, chúng tôi buồn bã ra về, bụng bảo dạ "phen này thế nào cũng lãnh mỗi em một tờ quyết định kỷ luật, trừ ít nhất cũng phải 2 tháng lương". Bình thường khuôn mặt Đông gầy hóp, đen sạm trông rất khắc khổ, nay trông càng thê thảm hơn. Hai anh em chúng tôi thất thểu, mặt cúi gầm, len lỏi bước qua đám đông của chợ đầu mối để ra ngoài. Bỗng tim tôi nhói lên như muốn ngừng đập, bởi tình cờ phát hiện phía trước có đôi giày “quen quen”. Đôi giày này rất đặc biệt, có một chiếc bên trái bị chuột khoét một lỗ nhỏ chênh chếch phía trên. Ngước mắt nhìn lên, trước mắt tôi là một ông khách sang trọng mặc áo veston đen, thắt cavat ngay ngắn và đeo một cặp kính đen sang trọng. Nhìn kỹ thì ra… XN.84. Thế là hai chúng tôi nháy nhau bám tiếp.
Sau này mới biết, khi vào nhà vệ sinh của chợ, hắn lập tức thay đổi trang phục, từ CNVC không mũ nón thành một "ông lớn", rồi leo qua khu vệ sinh nữ, lòn ra ngoài, biến mất. Nhớ lại lúc tìm được “bạn” XN.84, hai đứa bọn tôi mừng không bút mực nào tả xiết. Mặt Đông vốn đã đen nay cộng thêm đỏ trở thành…đen tía. Đúng là “xế lô”! Qua nhiều năm chinh chiến, nay tôi rút ra được kinh nghiệm quý báu: đã là thám tử thì phải quan sát sự vật hiện tượng thật tỉ mỉ, chuẩn bị thật kỹ lưỡng, và tuyệt đối không được sợ... nhà vệ sinh.
Sài Gòn ngày 17.10.2007
